Ağızda yara (aft): Olası Nedenleri ve Ne Zaman Doktora Gidilmeli
Ağızda yara (aft) yaşıyorsanız hangi hastalıkların söz konusu olabileceğini ve hangi doktora gitmeniz gerektiğini merak ediyor olabilirsiniz. İşte olası nedenler.
Diğer ifadeler: aft, ağız içi yara, pamukçuk
Ağızda yara (aft) şikayetiniz mi var?
Testi bu şikayetle başlatın; birkaç soruyla olası nedenleri daraltalım.
Ağızda yara (aft) hangi hastalıkların belirtisi olabilir?
- 1. Aft (Ağız Yarası)RutinAğız içinde, yanak, dudak içi veya dil üzerinde çıkan, ortası beyaz-sarı, kenarı kırmızı, ağrılı ve tekrarlayan küçük yaralardır.
- 2. El-Ayak-Ağız HastalığıRutinEnterovirüslerin (tipik olarak koksaki virüsü) yol açtığı, ağızda ağrılı yaralar, el ayası ve ayak tabanında kabarcıklarla seyreden, çocuklarda sık görülen bir viral enfeksiyondur.
- 3. Behçet HastalığıBirkaç gün içindeTekrarlayan ağız ve genital yaraları, cilt bulguları, göz iltihabı ve damar tutulumu ile seyreden, Türkiye'de dünyada en sık görülen damar iltihabı hastalığıdır.
- 4. Herpetik Gingivostomatit (Çocukta Uçuk Virüsüyle Ağız İltihabı)Birkaç gün içindeUçuk virüsüyle (HSV-1) ilk karşılaşmada, genellikle küçük çocuklarda görülen; ateş, şiş-kanayan diş etleri ve ağızda yaygın ağrılı yaralarla seyreden enfeksiyondur.
- 5. Ağız Kanseri24 saat içindeDudak, dil, yanak içi, ağız tabanı veya damakta gelişen kanserdir. Ağızda 3 haftadan uzun süren ve iyileşmeyen yara en önemli uyarı işaretidir.
- 6. HerpanjinaRutinKoksaki virüslerinin yol açtığı, ani yüksek ateş ve boğazın arka kısmında küçük kabarcık ve yaralarla seyreden bir çocukluk çağı enfeksiyonudur.
- 7. Pemfigus Vulgaris24 saat içindeBağışıklık sisteminin cilt hücreleri arasındaki bağlantılara saldırmasıyla ağızda ağrılı yaralar ve ciltte kolay patlayan gevşek kabarcıklar oluşan ciddi bir otoimmün hastalıktır.
- 8. Protez Altı İltihabı (Protez Stomatiti)RutinTakma diş (protez) kullananlarda protezin altındaki damak veya diş eti dokusunun mantar, bakteri ve basıya bağlı kızarıp iltihaplanmasıdır.
- 9. Folik Asit (Folat) Eksikliği AnemisiBirkaç gün içindeFolik asidin yetersiz alınması, emilememesi veya ihtiyacın artması sonucu gelişen büyük hücreli kansızlıktır.
- 10. Stevens-Johnson Sendromu ve TENHemenGenellikle bir ilaca bağlı gelişen, ateş, ağız-göz-genital bölgede yaralar ve deride yaygın kabarcık ve soyulmayla seyreden, hayatı tehdit eden acil bir cilt reaksiyonudur.
- 11. Nötropeni (Beyaz Küre / Nötrofil Düşüklüğü)24 saat içindeEnfeksiyonlara karşı savaşan nötrofil adlı beyaz kan hücrelerinin azalması sonucu ciddi enfeksiyon riskinin arttığı durumdur.
- 12. Lupus (Sistemik Lupus Eritematozus)Birkaç gün içindeBağışıklık sisteminin cilt, eklem, böbrek, kan hücreleri ve diğer organlara saldırdığı, çoğu zaman genç kadınlarda görülen kronik otoimmün hastalıktır.
- 13. Liken PlanusBirkaç gün içindeEl bileği, ayak bileği ve bel bölgesinde kaşıntılı, mor renkli, düz yüzeyli kabarıklıklar ve ağız içinde beyaz ağsı çizgilerle seyreden bağışıklık kaynaklı bir hastalıktır.
- 14. Çölyak Hastalığı (Gluten Enteropatisi)Birkaç gün içindeBuğday, arpa ve çavdardaki gluten proteinine karşı bağışıklık tepkisiyle ince bağırsağın hasar gördüğü ömür boyu süren bir hastalıktır.
- 15. Eritema Multiforme (Hedef Tahtası Döküntüsü)24 saat içindeÇoğu zaman uçuk virüsü veya mikoplazma enfeksiyonu sonrası el-ayak sırtı ve kollarda hedef tahtası görünümlü lekelerle aniden başlayan bir tepki döküntüsüdür.
- 16. Bebeklerde Ağız PamukçuğuRutinBebeklerin ağız içinde Candida mantarının çoğalmasıyla oluşan, silinmeyen beyaz plaklardır. Sık ortaya çıkar ve tedaviyle kolaylıkla geçer.
- 17. Crohn HastalığıBirkaç gün içindeSindirim kanalının ağızdan makata kadar herhangi bir yerini tutabilen, ataklarla seyreden kronik bir iltihabi bağırsak hastalığıdır.
- 18. HIV EnfeksiyonuBirkaç gün içindeİnsan bağışıklık yetmezliği virüsünün cinsel yolla, kan ve anneden bebeğe bulaşarak bağışıklık sistemini zayıflattığı, erken teşhis ve tedaviyle uzun ve sağlıklı yaşamın mümkün olduğu kronik bir enfeksiyondur.
- 19. Coğrafik Dil (Harita Dil)RutinDil yüzeyinde beyaz kenarlı, kırmızı, düz alanların harita görünümü oluşturduğu ve günler içinde yer değiştirdiği zararsız bir durumdur.
- 20. Frengi (Sifiliz)Birkaç gün içindeTreponema pallidum bakterisinin cinsel yöntemle bulaşmasıyla gelişen; önce ağrısız genital yara, ardından avuç içi ve ayak tabanını tutan döküntüyle seyreden ve tedavi edilmediğinde yıllar sonra beyin, kalp ve damarları etkileyebilen bir enfeksiyondur.
- 21. Mpox (Maymun Çiçeği)24 saat içindeMpox virüsünün yol açtığı, ateş, lenf bezi şişliği ve genital bölge, ağız veya vücutta içi sıvı dolu, sonra kabuklanan yaralarla seyreden bir viral hastalıktır.
- 22. Arka Üveit (Koryoretinit)24 saat içindeGözün arka bölümünde retina ve koroidi tutan iltihaptır; ağrısız bulanık görme ve uçuşan cisimlerle kendini gösterir.
Sık sorulan sorular
Ağızda yara (aft) neden olur?
Ağızda yara (aft); Aft (Ağız Yarası), El-Ayak-Ağız Hastalığı, Behçet Hastalığı, Herpetik Gingivostomatit (Çocukta Uçuk Virüsüyle Ağız İltihabı), Ağız Kanseri, Herpanjina gibi durumlarla ilişkili olabilir. Kesin neden ancak muayene ile anlaşılır.
Ağızda yara (aft) için hangi doktora gidilir?
İlk değerlendirme için aile hekiminize başvurabilirsiniz. Şikayetin özelliğine göre Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Ağız ve Diş Sağlığı, Romatoloji, Dermatoloji (Cildiye) bölümleri ilgilenir.
Ağızda yara (aft) ne zaman acildir?
Stevens-Johnson Sendromu ve TEN gibi acil durumlar akla geliyorsa, özellikle şikayet aniden ve şiddetli başladıysa 112'yi arayın.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka bir hekime başvurun. Acil durumlarda 112'yi arayın.