İlk Teşhis

İstemsiz kilo kaybı: Olası Nedenleri ve Ne Zaman Doktora Gidilmeli

İstemsiz kilo kaybı, birçok farklı sağlık sorununun belirtisi olabilir. Aşağıda bu şikayetle en sık ilişkilendirilen durumları, olasılık ve yaygınlıklarına göre sıraladık.

Diğer ifadeler: zayıflama, kilo verme

İstemsiz kilo kaybı şikayetiniz mi var?

Testi bu şikayetle başlatın; birkaç soruyla olası nedenleri daraltalım.

Teste başla

İstemsiz kilo kaybı hangi hastalıkların belirtisi olabilir?

  1. 1. Yetersiz Beslenme (Malnütrisyon)Birkaç gün içindeVücudun ihtiyacı olan enerji, protein, vitamin ve minerallerin yeterince alınamaması veya kullanılamaması sonucu kilo ve kas kaybı, güçsüzlük gelişmesidir.
  2. 2. Pankreas Kanseri24 saat içindePankreas bezinden gelişen, genellikle geç belirti verdiği için çoğu zaman ileri evrede bulunan ciddi bir kanserdir. Ağrısız sarılık, sırta vuran karın ağrısı ve açıklanamayan kilo kaybı önemli uyarı işaretleridir.
  3. 3. Mide Kanseri24 saat içindeMide iç yüzeyini döşeyen hücrelerden gelişen kanserdir. Erken belirtileri sıradan hazımsızlığa benzediği için 40 yaşından sonra yeni başlayan veya geçmeyen mide yakınmaları mutlaka değerlendirilmelidir.
  4. 4. Hipertiroidi (Tiroid Bezinin Fazla Çalışması)Birkaç gün içindeTiroid bezinin fazla hormon üretmesi sonucu metabolizmanın hızlandığı; çarpıntı, kilo kaybı, terleme ve sinirliliğe yol açan hastalıktır.
  5. 5. Tip 1 Diyabet24 saat içindeBağışıklık sisteminin pankreastaki insülin üreten hücreleri yok etmesiyle ortaya çıkan, ömür boyu insülin gerektiren diyabet tipidir.
  6. 6. Hiperemezis Gravidarum (Şiddetli Gebelik Kusması)24 saat içindeGebelikte normal bulantı-kusmanın ötesinde, susuzluk, kilo kaybı ve tuz dengesizliğine yol açan şiddetli ve sürekli kusmadır.
  7. 7. Verem (Akciğer Tüberkülozu)24 saat içindeMycobacterium tuberculosis bakterisinin neden olduğu, hava yoluyla bulaşan ve en sık akciğerleri tutan bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığıdır.
  8. 8. Akciğer Kanseri24 saat içindeAkciğer hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla oluşan ve Türkiye'de kanser ölümlerinin en sık nedeni olan kanserdir. Erken evrede belirti vermeyebileceği için risk grubundakilerde tarama hayat kurtarır.
  9. 9. Yemek Borusu Kanseri (Özofagus Kanseri)24 saat içindeYemek borusunun iç yüzeyinden gelişen kanserdir. En tipik belirtisi önce katı, sonra sıvı gıdalarda giderek artan yutma güçlüğüdür.
  10. 10. Anoreksiya Nervoza24 saat içindeKilo almaktan yoğun korku, beden algısında bozulma ve besin alımının aşırı kısıtlanmasıyla vücut ağırlığının sağlıklı düzeyin bariz altına düştüğü ciddi bir yeme bozukluğudur.
  11. 11. Graves Hastalığı (Basedow)Birkaç gün içindeBağışıklık sisteminin tiroid bezini aşırı uyararak hipertiroidiye yol açtığı ve gözlerde öne fırlamaya neden olabilen otoimmün hastalıktır.
  12. 12. Kolon ve Rektum Kanseri (Kalın Bağırsak Kanseri)24 saat içindeKalın bağırsak veya rektumda, genellikle yıllar içinde poliplerden gelişen kanserdir. Tarama ile polipler kansere dönüşmeden yakalanabildiği için en iyi önlenebilen kanserlerden biridir.
  13. 13. Karaciğer Kanseri (Hepatoselüler Karsinom)24 saat içindeKaraciğer hücrelerinden gelişen kanserdir ve sıklıkla hepatit B, hepatit C veya siroz zemininde görülür. Risk grubundakilerde 6 ayda bir yapılan ultrason taramasıyla erken yakalanabilir.
  14. 14. Toksik Nodüler Guatr (Sıcak Nodül)Birkaç gün içindeTiroiddeki bir veya birkaç nodülün kontrolsüz şekilde fazla hormon üreterek hipertiroidiye yol açmasıdır.
  15. 15. Depresyon (Majör Depresif Bozukluk)Birkaç gün içindeEn az iki hafta boyunca neredeyse her gün süren çökkün ruh hali ve ilgi kaybıyla giden, tedavi edilebilir yaygın bir ruh sağlığı sorunudur.
  16. 16. Ekzokrin Pankreas YetmezliğiBirkaç gün içindePankreasın yeterli sindirim enzimi üretememesi sonucu yağların sindirilememesi; yağlı, kötü kokulu dışkı ve kilo kaybı görülmesidir.
  17. 17. GiardiyazRutinGiardia intestinalis parazitinin ince bağırsakta yaptığı, kötü kokulu yağlı ishal, şişkinlik, gaz ve kilo kaybıyla seyreden yaygın bir parazit enfeksiyonudur.
  18. 18. AmfizemBirkaç gün içindeAkciğerdeki hava keseciklerinin (alveollerin) duvarlarının harap olarak genişlemesi ve esnekliğini kaybetmesidir; KOAH'ın bir türüdür.
  19. 19. Çölyak Hastalığı (Gluten Enteropatisi)Birkaç gün içindeBuğday, arpa ve çavdardaki gluten proteinine karşı bağışıklık tepkisiyle ince bağırsağın hasar gördüğü ömür boyu süren bir hastalıktır.
  20. 20. Siroz (Karaciğer Sertleşmesi)Birkaç gün içindeUzun soluklu karaciğer hasarı sonucu sağlıklı dokunun yerini sert yara dokusunun alması ve karaciğer işlevlerinin bozulmasıdır.
  21. 21. Akciğer Apsesi24 saat içindeAkciğer dokusunda bakteriyel enfeksiyon sonucu irin dolu bir boşluk oluşmasıdır.
  22. 22. Mide ÜlseriBirkaç gün içindeMide iç yüzeyinde asit etkisiyle oluşan derin yaradır; özellikle yemekle artan mide ağrısı, bulantı ve kanama yapabilir.
  23. 23. Crohn HastalığıBirkaç gün içindeSindirim kanalının ağızdan makata kadar herhangi bir yerini tutabilen, ataklarla seyreden kronik bir iltihabi bağırsak hastalığıdır.
  24. 24. Kronik PankreatitBirkaç gün içindePankreasın tekrarlayan iltihaplarla kalıcı hasar görmesidir; sırta yayılan tekrarlayan ağrı, yağlı dışkı, kilo kaybı ve diyabete yol açar.
  25. 25. LADA (Erişkinde Geç Başlayan Otoimmün Diyabet)Birkaç gün içindeErişkin yaşta yavaş ilerleyen, tip 1 diyabet gibi bağışıklık kökenli olan ne var ki başlangıçta tip 2 diyabete benzeyen diyabet türüdür.
  26. 26. Psikotik Özellikli DepresyonHemenAğır depresyona gerçeklikle bağın koptuğu sanrı veya sanrısal suçluluk, sesler duyma gibi psikotik belirtilerin eşlik ettiği ve acil tedavi gerektiren bir durumdur.
  27. 27. Kaçıngan/Kısıtlayıcı Yiyecek Alımı Bozukluğu (ARFID)Birkaç gün içindeKilo veya beden şekliyle ilgili kaygı olmaksızın, yiyeceklerin duyusal özelliklerinden rahatsızlık, ilgisizlik veya boğulma-kusma korkusu nedeniyle yeme miktarı ya da çeşidinin ciddi şekilde kısıtlanmasıdır.
  28. 28. AkalazyaBirkaç gün içindeYemek borusunun alt ucundaki kasın gevşeyememesi ve borunun hareket yeteneğini kaybetmesidir; hem katı hem sıvıları yutmada güçlük yapar.
  29. 29. Böbrek Kanseri (Renal Hücreli Karsinom)24 saat içindeBöbrek dokusundan gelişen kanserdir. Günümüzde sıklıkla başka bir nedenle yapılan ultrason veya tomografide tesadüfen ve başlangıç döneminde bulunur.
  30. 30. Hodgkin Dışı Lenfoma24 saat içindeLenfositlerden gelişen ve yavaş seyirliden çok hızlı ilerleyene kadar farklı tipleri olan bir kanser grubudur. Ağrısız ve geçmeyen bez şişlikleri en sık başlangıç belirtisidir.
  31. 31. Bruselloz (Malta Humması)Birkaç gün içindeBrucella bakterisinin çiğ süt ve pastörize edilmemiş peynir tüketimi veya hasta hayvanlarla temas yoluyla bulaşmasıyla gelişen, dalgalı ateş, gece terlemesi, eklem ve bel ağrısıyla seyreden ve Türkiye'de endemik olan bir hastalıktır.
  32. 32. Ülseratif KolitBirkaç gün içindeKalın bağırsağın iç yüzeyinde makattan başlayıp yukarı doğru ilerleyen kronik iltihap ve yaralarla seyreden, kanlı ishalle kendini gösteren bir hastalıktır.
  33. 33. Safra Yolu Kanseri (Kolanjiyokarsinom)24 saat içindeKaraciğer içindeki veya dışındaki safra kanallarından gelişen kanserdir. En tipik belirtisi ağrısız, giderek artan sarılık ve kaşıntıdır.
  34. 34. Uyarıcı Madde Bağımlılığı (Kokain, Amfetamin, Metamfetamin)24 saat içindeKokain, amfetamin, metamfetamin veya ecstasy gibi uyarıcıların kontrolsüz kullanımıyla giden, ciddi ruhsal ve kalp-damar komplikasyonları taşıyan bir bağımlılıktır.
  35. 35. Safra Kesesi Kanseri24 saat içindeSafra kesesinin duvarından gelişen, çoğu zaman uzun süreli safra kesesi taşı zemininde ortaya çıkan bir kanserdir. Erken dönemde sıklıkla taş ameliyatı sırasında tesadüfen bulunur.
  36. 36. Mezotelyoma (Akciğer Zarı Kanseri)24 saat içindeAkciğeri saran zardan (plevra), daha nadiren karın zarından gelişen ve büyük çoğunluğu asbest veya erionit maruziyetine bağlı olan bir kanserdir. Türkiye'de beyaz toprak kullanılan bölgelerde daha sık görülür.
  37. 37. Yumurtalık Kanseri (Over Kanseri)24 saat içindeYumurtalıklardan veya fallop tüplerinden gelişen kanserdir. Belirtileri sinsi ve sindirim şikayetlerine benzer olduğundan çoğu zaman geç fark edilir; yeni başlayan ve geçmeyen karın şişkinliği önemli bir uyarıdır.
  38. 38. Doğum Sonrası Tiroidit (Postpartum Tiroidit)Birkaç gün içindeDoğumdan sonraki ilk yıl içinde tiroid bezinin iltihaplanarak önce fazla, sonra az çalışabildiği geçici bir durumdur.
  39. 39. Alkole Bağlı Karaciğer HastalığıBirkaç gün içindeUzun soluklu ve aşırı alkol tüketiminin karaciğerde yağlanma, iltihap ve siroza yol açmasıdır.
  40. 40. Telogen Effluvium (Stres ve Hastalık Sonrası Saç Dökülmesi)RutinAteşli hastalık, doğum, ameliyat, ağır diyet veya stres gibi bir olaydan yaklaşık 2-3 ay sonra başlayan, tüm saçlı deride yaygın ve yoğun saç dökülmesidir.

Sık sorulan sorular

İstemsiz kilo kaybı neden olur?

İstemsiz kilo kaybı; Yetersiz Beslenme (Malnütrisyon), Pankreas Kanseri, Mide Kanseri, Hipertiroidi (Tiroid Bezinin Fazla Çalışması), Tip 1 Diyabet, Hiperemezis Gravidarum (Şiddetli Gebelik Kusması) gibi durumlarla ilişkili olabilir. Kesin neden ancak muayene ile anlaşılır.

İstemsiz kilo kaybı için hangi doktora gidilir?

İlk değerlendirme için aile hekiminize başvurabilirsiniz. Şikayetin özelliğine göre Gastroenteroloji, Endokrinoloji ve Metabolizma, Göğüs Hastalıkları, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları (Psikiyatri) bölümleri ilgilenir.

İstemsiz kilo kaybı ne zaman acildir?

Psikotik Özellikli Depresyon gibi acil durumlar akla geliyorsa, özellikle şikayet aniden ve şiddetli başladıysa 112'yi arayın.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka bir hekime başvurun. Acil durumlarda 112'yi arayın.