İlk Teşhis

Nefes darlığı: Olası Nedenleri ve Ne Zaman Doktora Gidilmeli

Nefes darlığı bazen basit ve geçici nedenlere, bazen de erken teşhis gerektiren hastalıklara bağlı olabilir. Uyarı işaretlerini tanımak için listeyi inceleyin.

Diğer ifadeler: dispne, nefes alamama, soluk soluğa kalma

Nefes darlığı şikayetiniz mi var?

Testi bu şikayetle başlatın; birkaç soruyla olası nedenleri daraltalım.

Teste başla

Nefes darlığı hangi hastalıkların belirtisi olabilir?

  1. 1. Hiperventilasyon SendromuRutinKaygı veya stres sırasında gereğinden hızlı ve derin nefes alınması sonucu karbondioksitin düşmesiyle ortaya çıkan nefes alamama hissi, uyuşma ve baş dönmesidir.
  2. 2. AstımBirkaç gün içindeHava yollarının kronik iltihabı sonucu tekrarlayan hırıltı, nefes darlığı, göğüste sıkışma ve öksürük atakları ile seyreden bir hastalıktır.
  3. 3. Alerjik AstımBirkaç gün içindeEv tozu akarı, polen, hayvan tüyü veya küf gibi alerjenlerle tetiklenen, en sık görülen astım türüdür.
  4. 4. Astım Krizi (Ağır Astım Atağı)HemenAstımlı kişide nefes darlığı, hırıltı ve göğüs sıkışmasının hızla kötüleştiği, kurtarıcı tedaviye yeterli yanıt vermeyen acil bir durumdur.
  5. 5. KOAH Alevlenmesi (Atak)24 saat içindeKOAH'lı hastada nefes darlığı, öksürük ve balgamın günlük değişkenliğin ötesinde, birkaç gün içinde bariz kötüleşmesidir.
  6. 6. Solunum YetmezliğiHemenAkciğerlerin kana yeterli oksijen sağlayamaması ve/veya karbondioksiti atamaması durumudur.
  7. 7. Çocuklarda AstımBirkaç gün içindeÇocuklarda en sık görülen kronik hastalık olup tekrarlayan hırıltı, öksürük ve nefes darlığı atakları ile kendini gösterir.
  8. 8. Bronşiolit24 saat içindeİki yaş altındaki bebeklerde, sıklıkla RSV virüsünün neden olduğu küçük hava yollarının iltihabıdır.
  9. 9. Panik Bozukluk (Panik Atak)Birkaç gün içindeBeklenmedik anda gelen, dakikalar içinde zirveye ulaşan yoğun korku atakları ve yeni atak geçirme endişesiyle tanımlanan bir kaygı bozukluğudur.
  10. 10. Zatürre (Pnömoni)24 saat içindeAkciğer dokusunun bakteri, virüs veya mantarlara bağlı iltihabıdır; ateş, öksürük, balgam ve nefes darlığı ile seyreder.
  11. 11. Çocuklarda Zatürre24 saat içindeÇocuklarda akciğer dokusunun virüs veya bakterilerle iltihaplanmasıdır; 5 yaş altında en önemli ölüm nedenlerinden biridir.
  12. 12. Plevral Efüzyon (Akciğer Zarında Su Toplanması)24 saat içindeAkciğeri saran iki zar arasındaki boşlukta normalden fazla sıvı birikmesidir; altta yatan bir hastalığın belirtisidir.
  13. 13. Akciğer Sönmesi (Spontan Pnömotoraks)HemenAkciğer zarları arasına hava kaçması sonucu akciğerin kısmen veya tamamen sönmesidir; ani göğüs ağrısı ve nefes darlığı ile başlar.
  14. 14. Akciğer Pıhtısı (Pulmoner Emboli)HemenÇoğu zaman bacak toplardamarlarında oluşan bir pıhtının kopup akciğer damarlarını tıkamasıdır; ani nefes darlığı ve göğüs ağrısı yapan hayati bir acil durumdur.
  15. 15. AmfizemBirkaç gün içindeAkciğerdeki hava keseciklerinin (alveollerin) duvarlarının harap olarak genişlemesi ve esnekliğini kaybetmesidir; KOAH'ın bir türüdür.
  16. 16. Aspirasyon Pnömonisi24 saat içindeAğız içeriği, yiyecek, sıvı veya mide içeriğinin solunum yoluna kaçmasıyla gelişen zatürredir.
  17. 17. Akciğer Kanseri24 saat içindeAkciğer hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla oluşan ve Türkiye'de kanser ölümlerinin en sık nedeni olan kanserdir. Erken evrede belirti vermeyebileceği için risk grubundakilerde tarama hayat kurtarır.
  18. 18. Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS)HemenAğır bir hastalık veya yaralanma sonrası akciğerlerde yaygın iltihap ve sıvı birikmesiyle gelişen, hayatı tehdit eden solunum yetmezliğidir.
  19. 19. Pnömokok Zatürresi (Bakteriyel Pnömoni)24 saat içindeToplumda gelişen bakteriyel zatürrenin en sık nedeni olan pnömokok bakterisinin akciğerin bir lobunu tutan ani başlangıçlı enfeksiyonudur.
  20. 20. Viral Zatürre24 saat içindeGrip, COVID-19, RSV gibi virüslerin akciğer dokusunu tutmasıyla oluşan zatürredir.
  21. 21. Travmatik ve Tansiyon PnömotoraksHemenGöğüs travması, kaburga kırığı veya bıçaklanma sonrası akciğer zarları arasına hava dolması; havanın basınç yapması halinde hayatı tehdit eden tansiyon pnömotoraks gelişir.
  22. 22. Atelektazi (Akciğerin Bir Bölümünün Havasız Kalması)Birkaç gün içindeAkciğerin bir bölümünün veya tamamının havasızlaşarak büzüşmesidir; en sık ameliyat sonrası ve bronş tıkanması sebebiyle gelişir.
  23. 23. Solunum Yoluna Yabancı Cisim KaçmasıHemenFındık, fıstık, çekirdek, oyuncak parçası gibi cisimlerin nefes borusuna veya bronşlara kaçmasıdır; en sık 1-3 yaş çocuklarda ortaya çıkar.
  24. 24. Özgül Fobi (Belirli Bir Şeyden Aşırı Korku)RutinBelirli bir nesne veya duruma (yükseklik, hayvan, kan, iğne, kapalı alan, uçak gibi) karşı gerçek tehlikeyle orantısız yoğun korku ve kaçınmadır.
  25. 25. Hemotoraks (Göğüs Boşluğunda Kan Toplanması)HemenAkciğer zarları arasındaki boşlukta kan birikmesidir; sıklıkla göğüs travması sonrası gelişir.
  26. 26. Mezotelyoma (Akciğer Zarı Kanseri)24 saat içindeAkciğeri saran zardan (plevra), daha nadiren karın zarından gelişen ve büyük çoğunluğu asbest veya erionit maruziyetine bağlı olan bir kanserdir. Türkiye'de beyaz toprak kullanılan bölgelerde daha sık görülür.
  27. 27. Mesleki AstımBirkaç gün içindeİş yerinde solunan toz, buhar veya kimyasallar yüzünden gelişen ya da kötüleşen astımdır.
  28. 28. Aspirin Astımı (Samter Sendromu)Birkaç gün içindeAstım, burun polipleri ve aspirin ile bazı ağrı kesicilere karşı aşırı duyarlılığın birlikte görüldüğü kronik bir hastalıktır.
  29. 29. Hastane Kaynaklı ZatürreHemenHastaneye yatıştan en az 48 saat sonra veya taburculuktan kısa süre sonra gelişen, çoğunlukla dirençli bakterilerin yol açtığı zatürredir.
  30. 30. Hipersensitivite Pnömonisi (Çiftçi Akciğeri, Kuş Besleyici Akciğeri)Birkaç gün içindeKuş, küflü saman, kompost gibi organik tozların tekrar tekrar solunmasıyla akciğerlerde gelişen alerjik iltihaptır.
  31. 31. Duman Zehirlenmesi (Yangın Dumanı Solunması)HemenYangın dumanı veya tahriş edici gazların (çamaşır suyu-tuz ruhu karışımı, klor, amonyak) solunmasıyla hava yollarında ve akciğerde hasar oluşmasıdır.
  32. 32. Kalp Krizi (Miyokard Enfarktüsü)HemenKalbi besleyen bir damarın aniden tıkanmasıyla kalp kasının bir bölümünün kansız kalıp hasar görmesidir; dakikalar önemlidir, acil müdahale gereklidir.
  33. 33. Ampiyem (Akciğer Zarında İrin Toplanması)24 saat içindeAkciğer zarları arasındaki boşlukta irin birikmesidir; çoğunlukla zatürrenin bir komplikasyonu olarak gelişir.
  34. 34. Anafilaksi (Alerjik Şok)HemenBesin, ilaç veya arı sokması gibi bir alerjene karşı dakikalar içinde birden fazla organı etkileyen, hayatı tehdit eden ağır alerjik reaksiyondur.
  35. 35. Kalp Zarında Sıvı Birikmesi (Perikardiyal Efüzyon ve Tamponad)24 saat içindeKalbi saran zarın iki yaprağı arasında normalden fazla sıvı toplanmasıdır; sıvı hızla artarsa kalbi sıkıştırarak hayati tehlike (tamponad) oluşturur.
  36. 36. RSV Enfeksiyonu (Erişkin)Birkaç gün içindeRespiratuvar sinsityal virüsün erişkinlerde, bilhassa yaşlı ve kronik akciğer-kalp hastalarında yol açtığı, hırıltı ve nefes darlığıyla ağırlaşabilen solunum yolu enfeksiyonudur.
  37. 37. Agorafobi (Kalabalık ve Açık Alan Korkusu)RutinKaçmanın zor veya yardım almanın güç olabileceği yerlerde bulunmaktan yoğun korku duyma ve bu yerlerden kaçınmayla giden bir kaygı bozukluğudur.
  38. 38. Çocuklarda Yabancı Cisim Yutma veya KaçırmaHemenKüçük çocukların bozuk para, pil, mıknatıs, oyuncak parçası veya fındık-fıstık gibi nesneleri yutması ya da soluk borusuna kaçırmasıdır. En çok da düğme pil ve soluk borusuna kaçan cisimler acil müdahale gerektirir.
  39. 39. Plörezi (Akciğer Zarı İltihabı)Birkaç gün içindeAkciğeri saran zarların iltihaplanması sonucu nefes alırken, öksürürken bıçak saplanır gibi göğüs ağrısı oluşmasıdır.
  40. 40. İkincil Polisitemi (Sigara ve Oksijen Eksikliğine Bağlı Kan Koyuluğu)Birkaç gün içindeSigara, akciğer hastalıkları, uyku apnesi, yüksek rakım veya testosteron kullanımı gibi nedenlerle vücudun fazla kırmızı kan hücresi üretmesidir.

Sık sorulan sorular

Nefes darlığı neden olur?

Nefes darlığı; Hiperventilasyon Sendromu, Astım, Alerjik Astım, Astım Krizi (Ağır Astım Atağı), KOAH Alevlenmesi (Atak), Solunum Yetmezliği gibi durumlarla ilişkili olabilir. Kesin neden ancak muayene ile anlaşılır.

Nefes darlığı için hangi doktora gidilir?

İlk değerlendirme için aile hekiminize başvurabilirsiniz. Şikayetin özelliğine göre Göğüs Hastalıkları, Acil Servis, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları (Psikiyatri) bölümleri ilgilenir.

Nefes darlığı ne zaman acildir?

Astım Krizi (Ağır Astım Atağı), Solunum Yetmezliği, Akciğer Sönmesi (Spontan Pnömotoraks), Akciğer Pıhtısı (Pulmoner Emboli), Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS), Travmatik ve Tansiyon Pnömotoraks gibi acil durumlar akla geliyorsa, özellikle şikayet aniden ve şiddetli başladıysa 112'yi arayın.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka bir hekime başvurun. Acil durumlarda 112'yi arayın.